Osmanlı Urfa'da Adalet Arayışı: Dr. Berna Torkak'tan Taşradan Merkeze Uzanan Dikkat Çekici Araştırma
Şanlıurfa Valiliği tarafından yayımlanan ŞURKAV Dergisi'nin 48. sayısı, kentin tarihine ışık tutan önemli bir akademik çalışmaya ev sahipliği yaptı. Dergide, Dr. Berna Torkak'ın 'Taşradan Merkeze Adalet Arayışı: Atik Şikâyet Defterleri'nde Urfa' başlıklı makalesi büyük ilgi gördü.
çalışmayaŞanlıurfa Valiliği tarafından yayımlanan ŞURKAV Dergisi’nin 48. sayısı, kentin tarihine ışık tutan önemli bir akademik ev sahipliği yaptı. Dergide, Dr. Berna Torkak’ın “Taşradan Merkeze Adalet Arayışı: Atik Şikâyet Defterleri’nde Urfa” başlıklı makalesi büyük ilgi gördü.
Dr. Torkak, araştırmasında Osmanlı taşrasındaki sosyal, idarî ve hukukî yapıyı anlamada önemli bir belge niteliği taşıyan Atik Şikâyet Defterleri**ni inceleyerek, Urfa halkının adalet arayışını tarihî kayıtlar üzerinden ortaya koydu.
Araştırmada, Urfa halkının vakıf yönetimleri, haksız vergi uygulamaları, toprak anlaşmazlıkları, borç ve miras meseleleri, evlilik ve boşanma sorunları, aşiret çatışmaları ve eşkıyalık olayları gibi birçok konuda Divan-ı Hümayun’a başvurarak hak aradıkları tespit edildi. Bu başvurular, yalnızca taşrada yaşayan halkın günlük sorunlarını değil, aynı zamanda Osmanlı’nın merkezî adalet mekanizmasının işleyişini de gözler önüne seriyor.
Dr. Berna Torkak, özellikle kadınların mehir, miras ve evlilik gibi konularda mahkemelere başvurmalarının, dönemin toplumsal yapısında kadınların aktif bir hukukî özne olduklarını gösterdiğini belirtiyor. Ayrıca çalışmada, Urfa’daki aşiret çatışmaları ve eşkıyalık faaliyetlerinin bölgedeki güvenlik sorunlarını derinleştirdiği; buna rağmen halkın merkezî otoriteye başvurarak adalet talebinde bulunmaya devam ettiği vurgulanıyor.
ŞURKAV Dergisi’nin 48. sayısı **Harran Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölüm Başkanı Prof. Dr. Abdullah Ekinci yönetiminde hazırlandı. Bu sayıda, Urfa’nın tarihine, kültürüne ve toplumsal yapısına katkı sunan birçok özgün akademik çalışma da yer aldı.
Prof. Dr. Ekinci, derginin her sayısında Urfa’nın tarihî ve kültürel mirasını bilimsel bir bakışla ele alan araştırmalara yer verildiğini belirterek, “ŞURKAV Dergisi, bölge tarihçiliğine önemli katkılar sağlayan bir yayın haline geldi”ifadelerini kullandı.
Dr. Berna Torkak’ın çalışması ise, Osmanlı döneminde Urfa halkının adalet arayışını ve merkez-taşra ilişkilerinin işleyişini anlamak açısından dikkat çeken bir kaynak olarak öne çıkıyor.